Podczas dzisiejszej lekcji zapoznamy się z mitem o Dedalu i Ikarze. Materiały: podręcznik, zeszyt. Przebieg lekcji: Po zapisaniu tematu lekcji w zeszycie przeczytaj uważnie treść mitu o Dedalu i Ikarze – znajdziesz go w podręczniku na str. 232 – 235. Czytaj także objaśnienia pod tekstem. Teraz wykonaj w zeszycie zad. 3 ze str. 235. Mit o Demeter i Korze - streszczenie. Demeter to matka plonów i przyrody, dawczyni życia. Jej córka - Persefona pozostawiona pod opieką nimf sprzeciwiła się matce i zrywała zakazane narcyzy. Hades podstępem zwabił ją w ten sposób do Tartaru. Hades podstępem zwabił ją w ten sposób do Tartaru. Matka szukała jej wszędzie, a jej Dzisiaj poznajecie kolejny mit – mit o Dedalu i Ikarze. W historii o Dedalu i Ikarze znalazło swe najpełniejsze odbicie odwieczne marzenie ludzi o pokonywaniu ograniczeń. To właśnie Ikar jako pierwszy doświadczył radości lotu, wznosząc się wysoko, wyżej i jeszcze wyżej… Ale nie bujajmy w obłokach, zejdźmy Dlaczego Ikar nie posłuchał wskazówek ojca? Jakich rad udzielił Dedal swojemu synowi przed lotem? Ikar stał się symbolem dążenia do realizacji własnych celów wbrew rozsądkowi, nadmiernej ambicji, ciekawości świata, a także lekkomyślności.Z mitu o Dedalu i Ikarze wziął się frazeologizm ikarowe loty. JUŻ 9902 WYPRACOWANIA W BAZIE! Mit o Dedalu i Ikarze wielokrotnie pojawiał się w różnych gałęziach sztuki. Stanowił inspirację dla malarzy (Pieter Breughel – „Krajobraz z upadkiem Ikara”), rzeźbiarzy (Antoni Canova – „Dedal i Ikar”) oraz literatów, wśród których możemy wymienić Zbigniewa Herberta i jego wiersz Odpowiedzi. Jedną z legend kreteńskich jest mit o Dedalu i Ikarze. Dedal pochodził z Aten. Był on wybitnym rzemieślnikiem i artystą. Przebywał na Krecie, na dworze króla Minosa. Zbudował labirynt dla potwornego potomka króla, Minotaura, tworzył posągi i pożyteczne wynalazki. W końcu jednak zatęsknił za swoją ojczyzną i chciał . Odpowiedzi arasek16 odpowiedział(a) o 13:48 mit ten pokazuje tragedie ludzka i ignorancje ogółu na tragedię jednostki. Pokazuje że społeczeństwo ma swoje problemy i każdy ma własne sprawy i nie bedzie patrzał w tył jakie problemy ma inny człowiek. czyli najkrucej jak potrawie z reguły ludzie maja w dupie co sie u kogo dzieje a patrzą żeby samym nie mieć problemów lololka odpowiedział(a) o 13:50: raczej nie napisze dosłownie tak jak Ty na sprawdzianie:) arasek16 odpowiedział(a) o 14:05: ciesze się że mogłem pomóc Uważasz, że ktoś się myli? lub Streszczenie Dedal był rzeźbiarzem, budowniczym i mistrzem sztuk wszelakich. Dzieła jego były tak cudowne, że szybko zdobył sławę na całym świecie. Jego rzeźby zdobiące świątynie Hellady wyglądały jak żywi ludzie. Dedal skonstruował pierwszą na świecie siekierę, poziomicę, świder, piłę i wiele innych narzędzi ułatwiających pracę człowieka. Niestety Dedal miał pewną negatywną cechę – był chorobliwie zazdrosny. Gdy pewnego dnia jego siostrzeniec i uczeń, imieniem Talos, wymyślił koło garncarskie, Dedal wpadł w gniew i go zabił. Morderstwo nie mogło ujść płazem i Dedal zmuszony był uciekać z Aten. Znalazł schronienie na wyspie Krecie, którą rządził król Minos, syn Zeusa i Europy. Był on władcą dumnym i srogim. Nie chciał dzielić się władzą z dwoma swymi braćmi. Ogłosił ludowi, że to on jest ulubieńcem bogów i dlatego powinien sprawować władzę w pojedynkę. Stwierdził, że bogowie spełniają jego życzenia. Musiał to jakoś udowodnić, dlatego w obliczu tłumów stanął przed ołtarzem Posejdona, boga mórz i poprosił go o zesłanie mu byka, którego złoży w ofierze. Posejdon wysłuchał jego modlitwy i po chwili z fal wynurzył się potężny biały byk z ogromnymi rogami. Minos ujrzawszy dorodne zwierzę, tak się nim zachwycił, że postanowił zachować je przy życiu jako ozdobę swych stad, Posejdonowi zaś złożył w ofierze innego byka. Bóg rozgniewał się na Minosa za ten podstęp i srodze go ukarał. Żoną Minosa była Pazyfae. Żyli ze sobą szczęśliwie, mieli kilku synów i piękne córki, z których najurodziwsze były Ariadna i Fedra. Posejdon chcąc ukarać Minosa, poprosił Afrodytę, boginię miłości, aby zesłała na niego nieszczęście. I tak też się stało. Żona Minosa, Pazyfae urodziła potwora, pół człowieka, pół byka, którego nazwano Minotaurem. Potworny bokoczłowiek stał się postrachem całej wyspy, żywił się ludzkim mięsem. Pożerał też zwierzęta. Na mieszkańców Krety spadł strach. Modlili się o ratunek. Król Minos chcąc znaleźć rozwiązanie problemu, udał się do wyroczni. Tam uzyskał informację, że na wyspie żyje słynny budowniczy Dedal i że tylko on może mu pomóc. Minos poprosił Dedala o pomoc a ten zaproponował, że wybuduje w mieście Knossos, stolicy Krety, ogromny labirynt z tysiącem zakrętów i ślepych korytarzy. Tam zamkną Minotaura. Minos przystał na tę propozycję i Dedal wzniósł ogromny gmach, w którego najodleglejszej komnacie zamknięto Minotaura, który odtąd nie zagrażał ludności wyspy. Wdzięczny król obsypał Dedala wspaniałymi darami i darzył go łaską monarszą. Mijał czas a Dedal bardzo tęsknił do swej ojczyzny, Aten. Chciał opuścić wyspę, lecz Minos nie pozwolił mu na to, gdyż Dedal znał zbyt wiele jego sekretów, to, że matką Minotaura była jego żona, Pazyfae. Dedal błagał króla o pozwolenie na wyjazd, lecz ten był nieugięty. Wtedy Dedal zaczął myśleć o ucieczce. Lecz droga do ojczyzny wiodła przez dalekie morze, wyspy strzegli zaś dniem i nocą słudzy z rozkazu króla. Przechadzając się nad brzegiem, Dedal spostrzegł odlatujący klucz żurawi. Wpadł na pomysł, aby skonstruować skrzydła i odlecieć. Z zaciekawieniem przyglądał się syn mistrza, Ikar, dziwnym i tajemniczym zajęciom ojca. Stosy piór ptasich zapełniały pracownię. Dni i noce spędzał wygnaniec nad swym wynalazkiem. Zlepiał roztopionym woskiem pióra, aż powstały dwie pary ogromnych skrzydeł, jakby jakichś bajecznych orłów – olbrzymów. Nadszedł dzień próby. Dedal wzniósł się w powietrze jak ptak. Upojony sukcesem pomyślał: „Azaliż nie jestem równy bogom?” Tylko fakt, że na wyspie był jego syn Ikar, sprawił, że powrócił na ląd. Przypiął synowi skrzydła i poinstruował, żeby w trakcie lotu do Aten nie leciał zbyt blisko słońca, gdyż jego żar mógł stopić wosk. Nie powinien też lecieć zbyt blisko morza, aby pióra nie nasiąknęły wilgocią. Następnie obaj wzbili się w powietrze i oddalili od wyspy. Żołnierze Minosa nie mogli nic zrobić, widząc uciekających budowniczych. Dedal leciał pierwszy a za nim Ikar, który zapomniał o przestrodze ojca i wzbił się wysoko do słońca. Żar zaczął topić wosk na skrzydłach Ikara, z których wkrótce zaczęły odpadać pióra. Ikar runął w dół jak kamień. Przerażony Dedal nie mógł mu pomóc. Wyspę, na którą spadł Ikar, nazwano Ikarią, a morze dookoła niej — Morzem Ikaryjskim. Dedal pochował syna, a sam udał się w dalszą drogę. Przybył na Sycylię, gdzie u pewnego króla został nadwornym budowniczym. Wykopał wielkie sztuczne jezioro i na stromych skałach zbudował gród warowny, w którym jego nowy pan przechowywał swoje skarby. W kilka lat później Minos z wielką flotą ruszył na Sycylię, aby upomnieć się o Dedala. Lecz zginął podczas wojny, która się wywiązała, a Dedal dożył głębokiej starości, powszechnie czczony. Dedal po ucieczce z Krety udal sie na Sycylie do krola Kokalosa. Minos odnalazl go jednak. Użył do tego podstepu. Ogłosił nagrodę. Jego apel brzmiał tak: "kto zdola przeciagnac nic przez muszle pelna zakamarkow, dostanie nagrodę." Dedalowi spodobal sie ten konkurs, wiec sprobowal. Posmarował muszlę od zewnątrz miodem, a w jej ślepym końcu wywiercił otwór, po czym wpuścił do środka mrówkę z przywiązaną jedwabną nicią. Mrówka przebiegła przez labirynt, by odnaleźć miód. Oczywistym bylo, ze wygral, bo taki slawny konstruktor mial spore szanse. Jednak nie przewidywal, ze to moze sie dla niego zle skonczyc. Minos rzekl do niego: -Dedalu, nareszcie cie odnalazlem, juz mi nie uciekniesz. -Nigdy z toba juz nie Dedal. Zbyt dobrze pamietal niewole u krola Minosa i nie chcial, by to znowu sie powtorzylo. Udało mu sie uciec. Został na Sycylii, gdzie tworzył wiele wspaniałych rzeczy, np. plaster miodu ze złota do świątyni Afrodyty, ruchome lalki itp. Dedal zyl sobie w spokoju i nie musial pamietac ze Minos na niego czatuje, bo krol Kokalos pomogl mu sie schowac przed okrutnikiem. Wynalazca strasznie sie postarzal. Już nie miał pięknej blond brody, nie chodzil wyprostowany. Przeciwnie, byl juz starcem w sile wieku. Miał juz lat. Jego siwe wlosy, spiczasty nos i laska pod reka sprawialy, ze wygladal na schorowanego czloweka. Jednak on sam czul sie o wiele mlodziej. Pewnego dnia Dedal umarl. Po śmierci Hefajstos zabrał go, by pomagał mu w warsztacie. Dedal i Ikar” Zbigniewa Herberta to wiersz, w którym poeta dokonuje reinterpretacji mitologii. Poeta polemizuje z tradycyjnym rozumieniem mitu o Dedalu i Ikarze. Zgodnie z nią Dedal to bowiem symbol twardo stąpającego po ziemi pragmatyka, Ikar zaś stanowi archetyp marzyciela i idealisty. Taką interpretację upowszechniło np. malarstwo Pietera Bruegela, do którego Herbert nawiązuje w swoim wierszu. Pojawia się tu bowiem postać oracza, a sam upadek Ikara stanowi poetycki opis dzieła Bruegela: „ostatni obraz po nim to widok dziecinnie małej pięty”. Wiersz zawiera elementy epickie – obecna jest tu mini fabuła, a także elementy dialogu pomiędzy ojcem i synem. Mamy także do czynienia z „opisem katastrofy” i komentarzem podmiotu lirycznego. Samego Dedala ukazuje Herbert zupełnie odmiennie od jego upowszechnionego wizerunku. Jawi się on mianowicie jako marzyciel i poeta. Architekt potrafi dostrzec w świecie piękne i zachwycające zjawiska. Wrażliwą naturę budowniczego oddaje język, którego używa – jest on niezwykle liryczny, pełen metafor i obrazowych epitetów. Bohater mówi na przykład, że „wszechświat jest tylko światłem”, „ziemia jest misą cieni”, „grają kolory”, „z najszlachetniejszych atomów układa się tęcza”. Widać, że Dedal to urodzony artysta – w jego postrzeganiu świata biorą udział wszystkie zmysły: wzrok, słuch, dotyk. Jest on zatem wcieleniem antycznego mistrza, bowiem w starożytności ideałem było osiągnięcie syntezy sztuk. Postawa Dedala to jednocześnie nie skrajny idealizm, ponieważ napomina on syna, że „skrzydła to tylko ozdoba”, a on sam „idzie”, a nie „lata”. Architekt potrafi zatem zachować idealną harmonię pomiędzy różnymi elementami świata. Z kolei Ikar to przeciwieństwo marzycielstwa. Jawi się on jako skrajny pesymista i pragmatyk. Młodzieniec dostrzega tylko brzydkie, przyziemne elementy świata, np. „robaka który wije się w bruździe”. Ponadto jego oczy są „jak dwa kamienie” – porównanie to oddaje umysłową ociężałość i przyziemność Ikara. Bohater odczuwa ból ramion „od bicia w próżnię”, a jego nogi „tęsknią do kolców i ostrych kamieni”. Upadek Ikara w morze nie jest spowodowany zachwytem nad słońcem, ale grawitacją – to ziemia przyciąga jego uwagę i staje się przyczyną katastrofy. W tym kontekście zrozumiałe stają się ostatnie słowa wiersza, wyjaśniające powody upadku bohatera. Ikar nie potrafił myśleć w sposób abstrakcyjny, nie rozumiał metafor, traktował świat zbyt dosłownie. Nie pojął, że „skrzydła są tylko przenośnią”. Reinterpretacja mitologii w wierszu Herberta polega zatem na tym, że poeta uważa, iż to nie idealizm i dostrzeganie piękna świata wiodą człowieka do zguby, ale wręcz przeciwnie: niebezpieczna jest umysłowa ociężałość i brak wrażliwości. Poeta dobitnie podkreśla ten wniosek w ostatnich słowach: Istota rzeczy jest w tym aby nasze serca które toczy ciężka krew napełniły się powietrzem i tego właśnie Ikar nie chciał przyjąć Ludzkie serce, aby prawidłowo wykonać swoją pracę, musi pobrać powietrze z płuc – dopiero utlenowaną krew może tłoczyć do aorty. Powietrze jest tu metaforą wyobraźni, piękna i marzenia. Człowiek nie może zatem funkcjonować bez sfery duchowej, powiada Herbert. Rozwiń więcej Jak napisac inne zakonczenie mitu o Dealu i Ikarze klasa 3

inne zakończenie mitu o dedalu i ikarze